Totalitaryzm

Totalitaryzm to bardzo specyficzny i skrajny system rządów, którego celem jest zdobycie władzy nad całym społeczeństwem, realizując określoną ideologię poprzez terror, propagandę i szereg ograniczeń wobec obywateli. W literaturze odniesienia do totalitaryzmu znaleźć można głównie w tekstach XX wieku, ponieważ nawiązywały one do reżimów Adolfa Hitlera oraz Józefa Stalina. Literatura łagrowa, dotycząca doświadczeń i walki o życie ludzi osadzonych w sowieckich więzieniach, prezentowała okrucieństwo i bezwzględność totalitaryzmu (Gustaw Herling- Grudziński „Inny Świat”). Również życie w łagrach, przedstawione chociażby przez Tadeusza Borowskiego, ukazuje, jak system polityczny może zrobić ze współczesnych ludzi katów i pełnych nienawiści morderców. W literaturze występują także groteskowe ujęcia tego okrutnego systemu rządów, gdzie autor wyśmiewa tę rzeczywistość pełną kłamstw, łapówek i skrajności (Michaił Bułhakow „Mistrz i Małgorzata”).

Niemieckie lagry (obozy koncentracyjne) i sowiecke łagry (obozy pracy) w literaturze

II wojna światowa to jeden z najtragiczniejszych okresów w dziejach ludzkości, w trakcie którego dwaj agresorzy – niemiecka III Rzesza i sowiecka Rosja – zorganizowały w Europie terror na nieznaną wcześniej skalę. Jednym z najważniejszych elementów składających się na funkcjonowanie tych totalitarnych państw były obozy – koncentracyjne w przypadku Niemców i sowieckie łagry w przypadku...

Read more

Katorga w sowieckich łagrach – obraz martyrologii w literaturze

Polska historia pełna jest zarówno wielkich i podniosłych zwycięstw, takich jak bitwa pod Grunwaldem, bitwa pod Wiedniem bądź Bitwa Warszawska, jak i klęsk oraz porażek symbolizowanych przede wszystkim przez II wojnę światową i zabory. Właśnie w czasie trwającej 123 lata niewoli i podczas II wojny światowej jako naród cierpieliśmy najbardziej i przeżywaliśmy katorgę ze strony...

Read more

Obrazy getta w literaturze, filmie i malarstwie

Gettem określa się wydzieloną część miasta, na obszarze której żyją przedstawiciele danej mniejszości narodowej, z reguły żydowskiej. Choć getta budowano już w starożytności, to w świadomości społecznej istnieją one przede wszystkim w kontekście II wojny światowej. Wówczas bowiem niemieccy naziści masowo tworzyli żydowskie getta na okupowanych przez siebie terenach, w tym przede wszystkim w Polsce....

Read more

Socrealizm w Polsce – w literaturze, malarstwie i muzyce

Socrealizm zrodził się w wyniku rewolucji bolszewickiej i w efekcie ekspansji rosyjskiego socjalizmu, czyli komunizmu w Europie przed II wojną światową. Był on obecny w sztuce aż do lat 90. XX wieku, czyli do czasu upadku ZSRR. Socrealizm powstał, aby realizować cele radzieckiego systemu komunistycznego, dlatego sposób kreowania rzeczywistości, jaki wykorzystują twórcy tego nurtu, został...

Read more

Totalitaryzm i jego obraz w literaturze

Totalitaryzm to system sprawowania władzy, który cechuje się wykorzystaniem aparatu państwa do przejęcia całkowitej kontroli nad społeczeństwem. W jego ramach decydenci korzystają z rozmaitych metod ingerujących w życie obywateli, dzięki czemu mogą ich sobie podporządkować. W totalitaryzmie powszechne są zatem szykany wobec ludzi, używanie środków przymusu i stosowanie przemocy. Historia XX wieku pokazuje, że tego...

Read more

Literacka, filmowa i malarska wizja PRL-u

Polska to kraj mocno doświadczony przez historię, który wielokrotnie znajdował się w niewoli i był rządzony przez przedstawicieli obcych państw. Tak było w czasie zaborów, jak również w okresie PRL-u, kiedy w istocie władza należała do przedstawicieli ZSRR administrujących wówczas Polską z tak zwanego tylnego fotela, za pośrednictwem kontrolowanych przez siebie urzędników sprawujących rządy w...

Read more